PSR »
DokumentyDeklaracja amsterdamska 2002
Humanizm
jest wynikiem długiej tradycji wolnomyślicielskiej, która zainspirowała wielu
myślicieli, reformatorów i artystów oraz stanowiła podstawę dla nauki.
Podstawowe założenia współczesnego
humanizmu są następujące:
1.
Humanizm jest etyczny. Uznaje on wartość, godność i autonomię
każdej jednostki. Humaniści popierają prawo każdego człowieka do jak największego
zakresu wolności, pozostającego jednak w zgodzie z prawami innych. Humaniści
mają obowiązek dbania o ludzkość, w tym przyszłe pokolenia. Humaniści uważają
moralność za wrodzony element ludzkiej natury oparty na zrozumieniu i trosce o innych, nie potrzebujący zewnętrznego sankcjonowania.
2.
Humanizm jest racjonalny. Stosuje on zdobycze nauki twórczo, a nie destrukcyjnie. Humaniści wierzą, że rozwiązanie problemów świata dokona
się dzięki ludzkim myślom i czynom, a nie nadprzyrodzonej interwencji. Humanizm
opowiada się za stosowaniem metod naukowych i wolnego dociekania w rozwiązywaniu
problemów ludzkości, uznając jednocześnie konieczność stosowania zdobyczy naukowych
zgodnie z ogólnoludzkimi wartościami. Nauka bowiem daje nam środki, a ogólnoludzkie
wartości wyznaczają cele.
3.
Humanizm wspiera demokrację i prawa człowieka. Dąży on do zapewnienia
najpełniejszego rozwoju każdej jednostki. Humanizm stwierdza, że demokracja i rozwój są rzeczami najistotniejszymi. Zasady demokracji i praw człowieka mogą
być stosowane w relacjach międzyludzkich i nie są ograniczone jedynie do metod
rządowych.
4.
Humanizm uznaje, że wolność osobistą należy połączyć z odpowiedzialnością
społeczną. Humanizm odważa się budować świat na bazie idei wolnej jednostki
odpowiedzialnej za świat i uznaje naszą zależność i odpowiedzialność za naturę.
Humanizm jest niedogmatyczny, nie narzuca nikomu żadnego credo. Humanizm opowiada
się za edukacją wolną od indoktrynacji.
5.
Humanizm jest odpowiedzią na duże zapotrzebowanie na alternatywę wobec
religii. Główne religie światowe uważają, że ustanowione zostały na bazie
objawień na zawsze. Próbują narzucać swój światopogląd całej ludzkości. Humanizm
uznaje, że wiarygodna wiedza dotycząca świata i nas samych wynika z ciągłego
procesu obserwacji, oceny i aktualizacji.
6.
Humanizm docenia artystyczną kreatywność i wyobraźnię oraz zmieniającą
siłę sztuki. Humaniści potwierdzają istotność literatury, muzyki, sztuki wizualnej i przedstawianej dla rozwoju i spełnienia osobistego.
7.
Humanizm jest postawą życiową dążącą do jak najpełniejszego spełnienia
poprzez kultywowanie życia etycznego i twórczego, oferującą etyczne i racjonalne
sposoby zajmowania się problemami naszych czasów. Humanizm może być drogą życiową
dla każdego i wszędzie.
Naszym
głównym celem jest uświadomienie ludziom w najprostszy sposób czym może być
dla nich humanizm i do czego ich zobowiązuje. Wykorzystując wolne dociekanie,
siłę nauki i twórczą wyobraźnię na rzecz umacniania pokoju i w służbie współczucia,
jesteśmy pewni, że ludzie są zdolni rozwiązać problemy stojące przed nimi, więc
wzywamy wszystkich podzielających niniejsze przekonanie do podjęcia wraz z nami
prób rozwiązania problemów.
tłum. Dawid Ropuszyński
Deklaracja została wydana na Światowym Kongresie Humanistycznym, 3-6 lipca 2002, Noordwijkerhout (Holandia). Motto: Wszyscy różni — wszyscy równi: Prawa człowieka, różnorodność, humanizm.
Kongres zorganizowano z okazji pięćdziesięciolecia Międzynarodowej Unii Humanistycznej i Etycznej (IHEU). Poprzedni kongres odbył się w 1999 roku w Mombaju, kolejny odbędzie się w 2005 roku w Paryżu.
Przy okazji świętowania półwiecza IHEU wymieniano idee i doświadczenia oraz dyskutowano na temat dotychczasowego i przyszłego wkładu humanizmu w rozwój ludzkości.
Podczas kongresu zorganizowano 15 różnych warsztatów, na których zajmowano się m.in. uchodźcami, humanizmem, prawami człowieka i ogólnoludzkimi wartościami, edukacją jako kluczem do rozwoju, wzajemnymi stosunkami między humanizmem i islamem, eutanazją, równością płci, etc.
W światowym Kongresie Humanistycznym wzięło udział ponad 300 zaproszonych gości z kilkudziesięciu krajów świata, w tym 6 osób z Polski.
Deklaracja została zaakceptowana przez uczestników Kongresu podczas sesji zamykającej kongres.
« Dokumenty (Publikacja:
15-07-2002 Ostatnia zmiana:
29-07-2005)
Wszelkie prawa zastrzeżone. Prawa autorskie tego tekstu należą do autora i/lub serwisu Racjonalista.pl.
Żadna część tego tekstu nie może być przedrukowywana, reprodukowana ani wykorzystywana w jakiejkolwiek formie,
bez zgody właściciela praw autorskich. Wszelkie naruszenia praw autorskich podlegają sankcjom przewidzianym w
kodeksie karnym i ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych.str. 1231
